Entries by

Bakardade zaurtzailea, bakardade sendatzailea

[“Nafarroako liburutegian” (Iruñea) emandako hitzaldia, 2023ko martxoaren 27an; https://www.youtube.com/watch?v=U-pYHo5j3NE&t=614s ] Espiritualtasuna eta sufrimendua ziklo honen antolatzaileek bakardadeari eta sufrimenduari buruz hitz egitea proposatu zidatenean, terminoen anbiguotasunari erreparatu nion lehenengo –askotan gertatzen zaidan bezala–, kasu honetan bakardadea terminoaren anbiguotasunari, eta berau argitu beharrean. Hortik hasiko naiz. Bada bakardade bat herio-zauriz zauritzen gaituena. Vae soli! (Errukarria bakarrik […]

Jacques Gaillot, baztertuen gotzainaren oroipenetan

Atzo, apirilak 12, 88 urte zituela, hil zen Jacques Gaillot, 1982tik 1995era Évreuxe-ko (Frantzia) gotzaina, gizon baketsu eta kementsua, baztertutako guztientzako justizia zale sutsua, Jesusen Berri Onaren, senidetasunezko munduaren, gizatasunezko Elizaren profeta. Soldadutzaren aurkako kontzientzia-eragozpena babestu zuen; apartheida, armen salmenta eta kolonialismo-mota guztiak salatu zituen; ekintza bakezaleak eta antimilitarrak bultzatu zituen; Irakaskuntza Laikoaren alde egin […]

Jesusen Pazkoa eta Pazko unibertsala

Pazkoa dugu berriro. Jesus profeta gurutziltzatuaren, kristauontzat gurutziltzatu guztien itxaropenaren irudi paregabea denaren Pazkoa. Udaberriko lehen ilargi beteko Pazkoa da, hainbat eta hainbat kulturak milaka urtez gure aro kristaua baino lehenagotik ospatu izan dutena: txinatarrek, indiarrek, sumertarrek, babiloniarrek eta hebrearrek, eta erdialdeko Amerikako maia-herriek, zeinek, beren lurrari horrela deitu baino milaka urte lehenago jada, ilargiaren […]

Aste Santuak zentzua izan lezake kristau ez direnentzat ere

Aste Santuak zentzua har lezake kristau mitoarekin bat ez datozenentzat ere, baldin eta balitz, ez duela bi mila urteko gizon baten heriotza basatiaren errebindikazioa soilik, baizik eta baita garai hartan boterearen zorroztasunaren biktima izan zirenen –Jerusalemgo kanpoaldean Jesusekin batera gurutziltzatuak barne– duintasun urratuaren erreibindikazioa ere. Oroitzapen horrek are garrantzia handiagoa izango luke agian, baldin eta […]

Indigenen aurkako “Aurkikuntzaren Doktrina” errefusatu du Vatikanoak

Nikolas V.a aita santuak “baimen osoa eta librea” eman zion Portugalgo Koroari, afrikar hedapenean “sarrazenoak eta paganoak harrapatzeko eta menpeko bihurtzeko” ( Dum Diversas Bulda, 1452). Alexandro VI.a Borgiak bedeinkatu egin zuen espainiarrak Amerikara joatea eta domeinuak Gaztelaren eta Portugalen artean nola banatu erabaki (Inter Caetera Bulda, 1493). Aita santuen testu horiek eta beste batzuek […]

Hurkotasunezko barnetasunean hezi

(Txemi Santamariaren Isiltasunean jolaska-ri Hitzaurrea) “Lasaitasun eta bakerako hezten ote dugu?”. Horra liburu labur bezain mardul honen abiapuntuko hitzak, galde-ikur beltzaz buruturik eta espazio huts zurian bildurik. Galdeikurraren hutsarte zurian kakoturik, zintzilik kokaturik, geratzen da irakurlea ere, hustasun zuri isilari adi. Eta bare. Horra garamatzate Txemi Santamaria adiskidearen orrialdeok. Teologoa, psikologoa eta psikoterapeuta dugu. Azken […]

Udaberria oraindik iristeko

Frantzisko aita santuaren 10 urteko balantzea 2013ko azaroan, aukeratu eta 8 hilabetera, Frantzisko aita santuak bere dokumentu handietako lehena argitaratu zuen, berak idatzitako edo sinatutako testurik onena niretzat: Evangelii Gaudium Exortazio Apostolikoa. Pregoi programatikoa bezala izan zen. Udaberriko pregoia bezala. Lukasen kontakizun ebanjelikoak, Nazareteko sinagogan, bere misio profetikoaren inaugurazio-eszenan hartan, Jesusen ahotan jartzen dituen hitz […]

Zenbat urteko kartzela sexu-erasotzaileentzat?

2022ko urrian sartu zen indarrean espainiar Estatuan “Sexu Askatasuna Bermatzeko Lege Organikoa”,“Bai solik da bai legea“ bezala ezagunagoa. Bertan, baimenik gabeko sexu-ekintza oro sexu-eraso delitutzat hartzen da, abusu hutsaren figura ezabatuz. Legeak emakumearen aurka emakume izateagatik egindako indarkeria guztiak hartzen ditu gogoan. Biktimak, bereziki emakumeak, babesteko neurriak indartzen ditu, eta haurrentzako babes-neurri bereziak ezartzen dira. […]

Frantzisko aita Santuak Kongoko Errepublika Demokratikoan

“Kendu eskuak Kongoko Errepublika Demokratikoaren gainetik, ez ukitu Afrika. Utzi berau itotzeari, Afrika ez baita ustiatzeko mehatzea, ezta arpilatzeko lurra ere. Izan bedi Afrika bere zoriaren protagonista”. “Diru-gosearen pozoiak odoldu ditu bertako diamanteak”. “Ezin gara ohitu herrialde honetan duela hamarkada batzuetatik hona darion odolera, milioika hildako eragiten baititu askok jakin ere egin gabe. Jakin bedi […]

Jainkoa unibertsoaren sormen gisa

Merezi al du oraindik “Jainkoaz” hitz egitea? Egia esan, ez dakit, baina, zalantza eta guzti, jende askorentzat –baita neuretzat ere– unibertsoko Misterio esanezinik sakonena eta onena esateko modu ona da oraindik, eta justiziaren eta bakearen inspirazio-iturri hainbeste behar duen mundu honetan. Latinezko Deus hitza bera (hortik Dios, Dieu, Dio), deiw (“argi”) erro indoeuroparretik eratorria, metafora […]